Rut maliyeti nasıl hesaplanır? Plasiyer seferinin gerçek kârı
Bir rut seferinin maliyeti üç kalemdir: yakıt (sefer km'si × aracın ortalama tüketimi × litre fiyatı), yol masrafları ve personelin o günlerdeki maaş ve prim payı. Seferin net kârı, o seferde satışa dönen siparişlerin brüt kârından bu maliyet düşülerek bulunur.
Yakıt fişi neden yanıltır?
Kolay yöntem, yakıt fişini kesildiği günün seferine yazmaktır. Ama depo bir seferde dolar, iki seferde biter: fiş hangi gün kesildiyse o sefer pahalı, öteki bedava görünür. Yakıtı fişten değil, seferde gidilen yoldan hesaplamak gerekir.
Yakıt: km × tüketim × fiyat
Sefere çıkarken ve dönerken aracın km'si yazılır. Sefer yakıtı = gidilen km × aracın 100 km'de yaktığı litre ÷ 100 × litre fiyatı. Litre fiyatı olarak seferin yapıldığı günlerin pompa fiyatı kullanılır.
İki günlük bir seferin hesabı (rakamlar örnektir):
| Kalem | Tutar | Hesap |
|---|---|---|
| Yakıt | 1.890 TL | 420 km × 9 L/100 km × 50 TL/L |
| Yol masrafı | 350 TL | köprü, otoyol, yemek |
| Maaş payı | 2.400 TL | 36.000 TL ÷ 30 × 2 gün |
| Rut maliyeti | 4.640 TL | toplam |
| Brüt kâr (KDV hariç) | 7.500 TL | seferde satışa dönen siparişler |
| Net kâr | 2.860 TL | 7.500 − 4.640 |
Aracın tüketimini nereden bileceksin?
Ay sonunda o ay alınan toplam litreyi, aracın o ay gittiği toplam km'ye böl. Toplam km'yi yakıt alırken yazılan km sayacından al. Yalnız rota km'sini kullanırsan, araç rut dışında da kullanıldığı için tüketim olduğundan yüksek çıkar.
Maaş ve prim payı
Plasiyerin aylık maaşı sefer günlerine bölünerek sefere yazılır: aylık maaş ÷ 30 × sefer gün sayısı, başlangıç ve bitiş günü dahil. Prim alıyorsa seferde yaptığı tahsilatın primi de bu seferin gideridir. Personel gideri maliyete katılmazsa kârsız rota kârlı görünür.
Kâr hangi satıştan?
Sefere bağlanan siparişlerden satışa dönenlerin brüt kârı alınır; iptal edilen ve reddedilen siparişler sayılmaz. Brüt kâr, satış fiyatından gerçek alış maliyeti düşülerek bulunur ve KDV hariç alınır, çünkü maaş ve prim KDV'siz giderdir.
Rota kararı için üç gösterge
- Rut başarısı: rotadaki bayilerden kaçı sipariş verdi? Düşükse rotaya gereğinden sık gidiliyor olabilir.
- Masraf oranı: yakıt, yol masrafı ve personel payı birlikte brüt kârın yarısına ulaşıyorsa daha seyrek gitmeyi dene; bizim kullandığımız uyarı eşiği bu.
- Aralık: seyrek gitmek yalnız yakıt ve yol masrafını düşürür; maaş sabit giderdir, seyrek gidilince azalmaz. Aralığı açınca siparişler azalıyor mu, yoksa aynı siparişler daha seyrek mi geliyor? Karar vermeden önce birkaç seferin verisine bak.
Terazi'nin rut raporu bu hesabı her sefer için kendiliğinden yapar: sefer km'si, yakıt, masraf, maaş payı, brüt ve net kâr, rota başına karar tablosu.
ilgili ürünTerazi — Toptan dağıtım yönetim sistemi →Satış, tahsilat, cari, stok, bayi siparişi ve rut tek sistemde. Demosu giriş istemeden açılır.son güncelleme: 2026-10-18
Kendi işini anlat